The Virtue of Selfishness - Ayn Rand

Ne yaptım ne ettimse, gene kendimi bir Ayn Rand romanı karşısında buldum. Neden bilmiyorum bu kadının adını görünce dayanamıyorum, içimde büyük bir okuma isteği uyanır ve ardından önce okuduğuma pişman oluyor ardından da daha çok içine gömülüyorum. Gene okuma krizimin tuttuğu bir gün elime bu defa bu kitabını aldım. Denemelerini topladığı bir kitap. Genel olarak Ahlak Felsefesi üzerine yazmış ve kendi oluşturduğu Objektivizm üzerine yazmış.

Önce Ayn Rand kimdir necidir ona bir değinmek lazım. Kendisi, günümüz liberal fikirlerinin ve kapitalist görüşün belki de en radikal savunucularındandır. Kendisinin deyimiyle bugüne kadar "canavar" olarak tasvir edilen kapitalizmi, egoyu ve daha nice "bireyselci" tavrı savunur. Çoğu kişi bunun sadece bir tepki olduğunu düşünür. Zira kendisi Rusya'da doğmuş, Bolşevik İhtilalinde Ukrayna'ya kaçmıştır. Kısa bir süre tekrar Rusya'da yaşadıktan sonra Amerika'ya gidip bir daha geri dönmemiştir. Efsaneye göre, babası onu yolcu ederken, "Kızım git ve Rusya'da herkesin nasıl öldürüldüğünü anlat," demiştir. Başkalarına yardım etmeyi, hayır işleri yapmayı, komün yaşamı bir insanın en utanılacak hali saymıştır.

Fikirlerine tam olarak katılmamamla beraber, radikalliğini ilginç bulmuyor değilim. Ön yargısının üstesinden gelebilecek herkese de bu kitabı dikkatlice okumasını öneririm. Zira başta ABD olmak üzere günümüz kapitalist devletlerinin her hareketinin temelinde Ayn Rand'ı görürüz. Her ABD seçiminde iki taraf da en az bir kez alıntı olarak Ayn Rand'ı kullanır. Tüm bunlara rağmen Ayn Rand hayatı boyunca bahsettiği gerçek Kapitalizm'in batıda değil, doğuda vücut bulacağına inanmıştır.

Gelelim kitabımıza, kitabı biraz detaylı ve uzun uzadıya anlatmak isterdim fakat içinde bahsedecek bir sürü öge var ve toplam 17 bölüm var. Bu 17 bölümde Bencilliğin yapısından, Diğerkâmcılığın insanı nasıl zorunlu iyiliğe götürdüğüne ve bu iyilikten nasıl bir cacık olmayacağına kadar bir çok şeye değinmiş.Değindiği çoğu şeyi kendi "hardcore kapitalizm" ve objektivist bakış açısıyla anlatmış.

Ne zaman okusam, okumaya yeltensem korktuğum biri olan Ayn Rand üzerine yazma konusu da bir hayli sıkıntılı. 17 makaleden oluşan kitabında bencilliğin insanın özsaygısının kaynağı olduğunu ve bunun nasıl da diğer çevrelerce bir "canavar"mışçasına gösterildiğini söylüyor. Sık sık özgeçmişinden kaynaklanan serzenişler ile oluşturduğu siyasi ve ekonomik görüşünü ortaya koyuyor.

Her görüşün en iyilerinin okunması gerektiğini düşünen ben, sabrı olan herkese bu kitaba göz atmalarını öneriyorum.